PSIXOMED24 — психиатр ва психотерапевт қабули, Тошкент
Кейс карточкаси: «Кун бўйи уйқуни кутаман, ётсам фикрлар уйғонади.» Соатга қараб эртага ишни эплолмайман деб қўрқаман. Ухласам тез уйғонаман. Эрталаб миям дам… Остида: Уйқусизлик, МКБ-10 F51.0, таълимий йиғма кейс, ташхис эмас. PSIXOMED24, psixiatr.uz/keys.
Кейс карточкаси — PSIXOMED24. Тўлиқ матн пастда.

Уйқусизлик — бемор тилидан

«Кун бўйи уйқуни кутаман, ётсам фикрлар уйғонади.» · МКБ-10 F51.0

МКБ-10 · F51.0Таълимий йиғма кейс

Ташхис номи қўрқитмасин. У — касаллик ҳукми эмас, ёрдам йўлини танлаш учун белги. Бу бўлимдаги кўп ҳолат яхши даволанади.

№68 · Бошқача номлари: Уйқусизлик · uyqusizlik · F51.0

ҚИСҚА ЖАВОБОдамлар бу ҳолатни кўпинча шундай ифодалайди: «Кун бўйи уйқуни кутаман, ётсам фикрлар уйғонади.» МКБ-10 таснифида бу — Уйқусизлик (F51.0). Уйқуга кетиш-сақлаш ёки эрта уйғониш қийинлиги ва кундузги зарар. МКБ-10да одатда ҳафтаси уч кеча, камида бир ой; замонавий мезонлар фарқ қилиши мумкин. Ҳикоянинг ўхшашлиги ташхис қўймайди — ташхисни фақат шифокор қўяди.
103Агар ўз жонингизга қасд қилиш фикри ёки яқинга зарар хавфи бўлса — дарҳол 103 га қўнғироқ қилинг.

Бемор тилидан

БЕМОР ТИЛИДАНМен 38 ёшдаман. Кун бўйи уйқуни кутаман, ётсам фикрлар уйғонади. Соатга қараб эртага ишни эплолмайман деб қўрқаман. Ухласам тез уйғонаман. Эрталаб миям дам олмагандек. Кечқурун ёмон тунни кутаман. Дори ичсам баъзан кундузи ланжман. Ҳар кеча янги усул эмас, тушунарли ва кузатиладиган даво режаси керак.
Бу ҳикоя шахсни аниқлаш мумкин бўлган ҳақиқий бемор гувоҳлиги эмас. Ҳикоянинг ўхшашлиги ташхис қўймайди. Мезонлар — клиник суҳбат учун қисқа таянчлар, МКБнинг тўлиқ расмий матни эмас.

Клиник баҳолаш

Касаллик тарихи

Кундалик, режим, кофеин, апноэ, безовта оёқ ва кайфият баҳоланади.

Ҳаёт тарихи

Болалик ва катта ҳаётдаги муҳим воқеалар, оилавий касалликлар, иш-уйқу режими, муносабатлар ва қўллов сўралади. Травма фақат мавжуд бўлса қайд этилади; уни эсламаслик касаллик сабаби йўқ дегани эмас.

Ҳозирги ҳолат ва текширув

Уйқу кундалиги, кундузги уйқучанлик, апноэ, безовта оёқ, модда ва дорилар. Полисомнография ёки бошқа текширув фақат кўрсатмада.

Ташхис мезонлари

Уйқуга кетиш-сақлаш ёки эрта уйғониш қийинлиги ва кундузги зарар. МКБ-10да одатда ҳафтаси уч кеча, камида бир ой; замонавий мезонлар фарқ қилиши мумкин.

Нимадан фарқлаш керак

КодФарқловчи белги
—Уйқу апноэси ёки безовта оёқлар
F31кам ухлаб ҳам чарчамаслик
—F32/F41/ПТСР — ҳамроҳ белгилар

Психотерапия ва даво шарти

Биринчи психотерапевтик танлов — уйқусизликка мос КПТ-I: уйқу кундалиги, стимул назорати, уйқу ҳақидаги хавотир ва режим. Уйқу вақтини қисқартириш компонентлари хавфлар баҳолангандан кейин мутахассис билан; фақат уйқу гигиенаси билан чекланмайди.

Психиатрнинг дори баҳоси

Ухлатувчи дори фақат индивидуал баҳода, чекланган муддат ва қайта кўрик билан; кундузги уйқучанлик ва қарамлик хавфи ҳисобга олинади.

Ўзингизни шу ҳикояда танидингизми?

Унда кейинги қадам — белгиларни тартибга солиш. Қуйидаги иккита бўлим шунга хизмат қилади. Иккаласи ҳам бепул ва ташхис қўймайди.

Яқин ҳолатлар

Кўп бериладиган саволлар

Уйқусизлик қандай аниқланади?
Уйқуга кетиш-сақлаш ёки эрта уйғониш қийинлиги ва кундузги зарар. МКБ-10да одатда ҳафтаси уч кеча, камида бир ой; замонавий мезонлар фарқ қилиши мумкин.
Шифокор нимани сўрайди?
Кундалик, режим, кофеин, апноэ, безовта оёқ ва кайфият баҳоланади. Болалик ва катта ҳаётдаги муҳим воқеалар, оилавий касалликлар, иш-уйқу режими, муносабатлар ва қўллов сўралади. Травма фақат мавжуд бўлса қайд этилади; уни эсламаслик касаллик сабаби йўқ дегани эмас.
Қандай текширув қилинади?
Уйқу кундалиги, кундузги уйқучанлик, апноэ, безовта оёқ, модда ва дорилар. Полисомнография ёки бошқа текширув фақат кўрсатмада.
Нимадан фарқлаш керак?
Уйқу апноэси ёки безовта оёқлар; F31 — кам ухлаб ҳам чарчамаслик; F32/F41/ПТСР — ҳамроҳ белгилар
Қандай даволанади?
Биринчи психотерапевтик танлов — уйқусизликка мос КПТ-I: уйқу кундалиги, стимул назорати, уйқу ҳақидаги хавотир ва режим. Уйқу вақтини қисқартириш компонентлари хавфлар баҳолангандан кейин мутахассис билан; фақат уйқу гигиенаси билан чекланмайди.
Дори ичиш шартми?
Ухлатувчи дори фақат индивидуал баҳода, чекланган муддат ва қайта кўрик билан; кундузги уйқучанлик ва қарамлик хавфи ҳисобга олинади.

Биринчи қадам

  1. Шошилинч белги бўлмаса — @zebinisopsixolog каналига киринг.
  2. @PSIXOMED24BOT → /start → «Бепул дарслар» бўлимидан мос дарсни танланг.
  3. Режали баҳолаш учун: +998 95 166 26 62. Хизматлар ва нархлар — нархлар саҳифасида.
Шикоят оғир бўлса дарсларни тугатишни кутиб қабулни кечиктирманг. Танлов беморники; клиник жиҳатдан зарур ёрдам тижорий пакетни танлашга боғланмайди. Тўлов натижа кафолати эмас.

Муаллиф: Зебинисо Аҳмедова — психиатр, психотерапевт, нарколог. Охирги янгиланиш: 09.10.2026.