← Психиатр.уз
МКБ-10: F65.6 (аралаш) · F65.8 (бошқа) · F65.9 (аниқланмаган) DSM-5: Other Specified / Unspecified Paraphilic Disorder

Аралаш, бошқа ва аниқланмаган парафилиялар (F65.6 / F65.8 / F65.9)

F65 туркумини якунловчи ҳужжат · розилик, зарар, азоб мезони
Бош саҳифа › Мақолалар › Жинсий афзаллик бузилишлари (парафилиялар) › Аралаш, бошқа ва аниқланмаган парафилиялар (F65.6 / F65.8 / F65.9)
Муҳим: Ушбу мақола маълумот бериш учун. Ташхисни фақат малакали шифокор қўяди, дорилар фақат шифокор тавсияси билан қабул қилинади.

Иллюстрация

F65 туркумининг охирги қисми — юқорида кўриб чиқилган аниқ турларга тўлиқ мос келмайдиган ҳолатларни қамраб олувчи учта категория. Улар инсон тажрибасининг хилма-хиллигини тан олади ва барча ҳолатда — бутун туркум давомида такрорланган асосий тамойил амал қилади: розилик, зарар ва азоб.

1. Уч категориянинг фарқи

Код Номи Қачон қўлланилади
F65.6 Аралаш парафилиялар Бир шахсда бир нечта парафилия биргаликда мавжуд, лекин биттаси устун эмас
F65.8 Бошқа парафилиялар Аниқ тавсифланган, лекин юқоридаги турларга кирмайдиган ҳолат
F65.9 Аниқланмаган парафилия Парафилия мавжудлиги аниқ, лекин етарли маълумот йўқлиги сабабли тури белгиланмаган

2. F65.6 — Аралаш парафилиялар

🧩 Аралаш парафилиялар — тавсиф

Айрим одамларда бир вақтнинг ўзида бир нечта парафилик хусусият биргаликда мавжуд бўлиши мумкин, ва улардан ҳеч бири устун бўлмайди. Бундай ҳолатда F65.6 коди қўлланилади. Бу — клиник амалиётда учрайдиган ҳолат, чунки парафилик хусусиятлар кўпинча ёлғиз эмас, комбинацияда келади.

  • Комбинация: Бир неча парафилик хусусият бирга;

  • Устунлик йўқ: Биттаси асосий деб ажратиб бўлмайди;

  • Баҳолаш муҳим: Ҳар бир компонентни алоҳида баҳолаш — розилик, зарар, азоб бўйича;

  • Хавф баҳоси: Агар компонентлардан бирортаси зарар компонентига эга бўлса (розиликсизлик), у алоҳида эътибор талаб қилади.

Аралаш парафилияларда клиник ёндашув ҳар бир компонентни алоҳида баҳолашни талаб қилади. Масалан, агар компонентлардан бири зарарсиз (розилик билан), бошқаси эса зарар компонентига эга бўлса — иккинчиси устувор эътибор ва аралашув талаб қилади. Умумий тамойил ўзгармайди: розилик, зарар ва азоб мезонлари ҳар бир компонент учун баҳоланади.

3. F65.8 — Бошқа парафилиялар

🧩 Бошқа парафилиялар — тавсиф

Бу категория аниқ тавсифланган, лекин F65.0–F65.6 турларига кирмайдиган парафилик ҳолатларни қамраб олади. Тиббий адабиётда турли парафилик хусусиятлар тасвирланган — уларнинг аксарияти кам учрайди. Бу категория шундай, стандарт рўйхатга тушмайдиган ҳолатлар учун ишлатилади.

  • Аниқ, лекин ноодатий: Тавсифланган, лекин асосий турларга кирмайди;

  • Кам учрайди: Кўпчилиги нодир ҳолатлар;

  • Бир хил мезон: Ташхис — розилик, зарар ёки азоб бўйича баҳоланади;

  • Индивидуал ёндашув: Ҳар бир ҳолат ноёб — индивидуал баҳолаш.

4. F65.9 — Аниқланмаган парафилия

🧩 Аниқланмаган парафилия — тавсиф

Бу категория парафилик бузилиш мавжудлиги аниқ, лекин аниқ турни белгилаш учун етарли маълумот йўқлиги сабабли қўлланилади. Масалан, дастлабки баҳолаш босқичида, тўлиқ маълумот тўпланмагунча ишлатилиши мумкин.

  • Маълумот етишмаслиги: Аниқ турни белгилаш учун етарли маълумот йўқ;

  • Вақтинчалик: Кўпинча тўлиқ баҳолашгача вақтинчалик код;

  • Кейинги аниқлаштириш: Маълумот тўпланиши билан аниқ ташхисга ўтилади.

5. Барча ҳолатлар учун — умумий тамойил

Асосий мезонлар — F65 туркуми бўйлаб

Аралаш, бошқа ва аниқланмаган парафилияларнинг барчасида — худди аниқ турлардаги каби — бир хил асосий тамойил амал қилади:

  • РОЗИЛИК: Хулқ розилик бермаган шахсга (айниқса болаларга) қаратилганми?

  • ЗАРАР: Хулқ бошқа шахсга ёки шахснинг ўзига жиддий зарар келтирадими?

  • АЗОБ: Майл шахснинг ўзига клиник аҳамиятли азоб берадими?

Агар хулқ ўзаро розилик билан, зарарсиз ва азобсиз бўлса — бу тиббий ташхис эмас. Агар зарар ёки азоб бўлса — клиник ёрдам зарур.

👩‍⚕️ Доктор изоҳи

Бу «қолдиқ» категориялар менга бир нарсани эслатади: ҳар бир инсоннинг тажрибаси ноёб ва стандарт рўйхатга ҳар доим ҳам тушавермайди. Менинг вазифам — тамғадан кўра, ҳар бир ҳолатни унинг ўзига хос контекстида, розилик, зарар ва азоб мезонлари бўйича баҳолаш. Агар зарар ёки хавф бўлса — ҳимоя ва олдини олиш устувор. Агар фақат азоб бўлса — уни енгиллатиш. Агар ҳеч бири бўлмаса — тиббий аралашув шарт эмас.

6. Даволаш ва ёндашув

🔬 Мутахассислар учун: Умумий даво тамойиллари

Барча ҳолатларда даво вазиятга — розилик, зарар ва азоб мезонларига — қараб танланади:

  • Зарар/хавф бўлса: Асосий мақсад — зарарли хулқни тўхтатиш, хавфни бошқариш, потенциал қурбонларни (айниқса болаларни) ҳимоя қилиш;

  • Азоб бўлса: Психотерапия — уят ва айбни камайтириш, ўзини қабул қилиш;

  • Психотерапия (КХТ): Импульс назорати, майлни бошқариш, рецидив профилактикаси;

  • Дори: СИОЗС (импульсивлик/коморбидлик), оғир хавфли ҳолда антиандроген;

  • Коморбидлик: Депрессия, хавотир, бошқа импульс бузилишлари — параллел даволаш.

7. F65 туркуми — умумий якуний хулосалар

🧠 F65 туркумининг асосий тамойиллари

Ушбу ҳужжат билан F65 (жинсий афзаллик бузилишлари — парафилиялар) туркумини якунлаймиз. Бутун туркум давомида такрорланган ва энг муҳим хулосалар:

  • Парафилия ≠ бузилиш: Майлнинг ўзи автоматик равишда касаллик эмас;

  • Розилик, зарар, азоб — ҳал қилувчи: Клиник ташхис фақат розиликсизлик, зарар ёки азоб бўлганда;

  • Болаларни ҳимоя қилиш — мутлақ устувор: Болага нисбатан ҳар қандай зарар — жиноят, ҳеч қачон оқланмайди;

  • Зарарни олдини олиш: Хавф бўлса — асосий мақсад зарарли хулқни тўхтатиш ва одамларни ҳимоя қилиш;

  • Ҳукмсиз, лекин масъул: Ёрдам сўраганни ҳукм қилмаслик, лекин хавфсизликни ҳар доим биринчи ўринга қўйиш;

  • Ёрдам сўраш — масъулиятли қадам: Зарар содир бўлишидан олдин ёрдам сўраш — ҳимоянинг йўли.

Сизга айтмоқчимиз

Агар сиз ўз жинсий майлингиз ёки хулқингиз билан боғлиқ азоб, иккиланиш ёки хавотирни бошдан кечираётган бўлсангиз — ва бу тажриба аниқ бир «номга» тушмаса ҳам — билингки, ёрдам бор. Ҳар бир инсоннинг ички дунёси ноёб. Асосий мезон доим бир хил: розилик, хавфсизлик ва бошқаларга — айниқса болаларга — зарар етказмаслик. Агар сизнинг хулқингиз ҳеч кимга зарар етказмаса ва фақат ички азоб берса — мутахассис сизни ҳукм қилмайди, балки азобни енгиллатишга ёрдам беради. Агар зарар ёки хавф хавфи бўлса — ёрдам сўраш зарарни олдини олишнинг йўли. Ёлғиз курашманг, мурожаат қилинг.

Розилик, зарарни олдини олиш ва инсонларни ҳимоя қилиш — асосий тамойил.

Иллюстрация

Иллюстрация

Доктор Зебинисо Аҳмедова

Психиатр · психотерапевт · нарколог · PSIXOMED24 клиникаси раҳбари

📞 МУРОЖААТ ҚИЛИШ — қабулга ёзилиш+998 95 166 26 62

PSIXOMED24 психотерапевтик амбулатор даволаш клиникаси

📞 Телефон: +998 95 166 26 62

📍 Манзил: Тошкент ш., Чилонзор тумани, Чилонзор кўчаси 44

🌐 Сайт: doktorzebiniso.uz · psixiatr.uz · uzpsixolog.uz

YouTube · Instagram · Telegram

Иллюстрация

Сканерланг — боғланинг

Теглар: #аралаш_парафилиялар #F65.6 #F65.8 #F65.9 #парафилиялар #розилик_мезони #зарарни_олдини_олиш #F65_туркуми #psixiatr_uz #doctorzebiniso #PSIXOMED24

Манбалар: ВОЗ МКБ-10 (F65.6, F65.8, F65.9), МКБ-11 (6D3); DSM-5-TR (Other Specified / Unspecified Paraphilic Disorder); WFSBP парафилик бузилишлар бўйича кўрсатмалари. Ушбу ҳужжат маълумот бериш мақсадида, зарарни олдини олиш ва инсонларни ҳимоя қилиш нуқтаи назаридан тайёрланган. Баҳолаш ва даво фақат малакали мутахассис томонидан, ҳуқуқий доирада амалга оширилади. Асосий тамойил — розилик ва бошқаларга зарар етказмаслик. Болага нисбатан ҳар қандай зарар — жиноятдир. Бу ҳужжат шифокор маслаҳатининг ўрнини боса олмайди.

103 — агар ўз жонингизга қасд қилиш фикри ёки яқинга зарар хавфи бўлса, дарҳол шошилинч ёрдамга мурожаат қилинг.
Шахс бузилишлари — 22 та бепул видео дарс

Психиатр Зебинисо Аҳмедовадан: алоҳида турлар, белгилари, сабаблари ва нима қилиш мумкинлиги.

🎥 Дарсларни кўриш
Ёрдам керакми?
Ассистент билан 15 дақиқалик суҳбат ва онлайн тестлар — бепул.
🩺
Зебинисо Аҳмедова — психиатр, психотерапевт, нарколог, гипнолог. «PSIXOMED24» психотерапевтик амбулатор даволаш клиникаси раҳбари. Beck Institute (КХТ) профессори Аллен Миллернинг шогирди.
Манба: МКБ-10 (ВОЗ, V боб F00–F99), DSM-5 ва «Клиник психофармакология» (З. Аҳмедова, 2026).