← Психиатр.уз
МКБ-10: F33.0 (.00 соматик белгиларсиз · .01 соматик белгилар билан) DSM-5: Major Depressive Disorder, Recurrent, Mild

Рекуррент депрессив бузилиш — жорий эпизод енгил

Аффектив (кайфият) бузилишлари · F30–F39
Бош саҳифа › Мақолалар › Рекуррент депрессив бузилиш › Рекуррент депрессив бузилиш — жорий эпизод енгил
Муҳим: Ушбу мақола маълумот бериш учун. Ташхисни фақат малакали шифокор қўяди, дорилар фақат шифокор тавсияси билан қабул қилинади.

1. Енгил реккурент депрессив бузилиш

F33.0 — бу аввал депрессив эпизодлар бўлган беморда яна янги депрессив эпизод бошланган, ва бу эпизод енгил даражада кечаётган ҳолат. Яъни инсонда камида битта аввалги депрессив эпизод бўлган, ҳозир эса яна депрессия қайтган, лекин у енгил кўринишда.

Енгил даврда инсон кундалик ҳаётини давом эттира олади — ишлайди, оиласи билан бўлади — лекин буни одатдагидан кўра кўпроқ куч билан, қийинчилик билан амалга оширади. Бу қайталанишни эрта пайқаб, тез чора кўриш учун айни вақт.

Бу нима билан фарқ қилади?

F32.0 — биринчи марта бўлган енгил депрессив эпизод.

F33.0 — такрорий (камида иккинчи) енгил депрессив эпизод, аввал ҳам депрессия бўлган. Мания/гипомания ҳеч қачон бўлмаган.

.00 — соматик (жисмоний) белгиларсиз; .01 — соматик белгилар билан (эрта уйғониш, иштаҳа/вазн йўқолиши, эрталаб ёмонроқлик).

2. Асосий белгилар

Енгил даврда суицидал фикрлар одатда йўқ ёки жуда енгил; кундалик фаолият асосан сақланган. Лекин бу — қайталанишнинг бошланиши, шунинг учун эътиборсиз қолдирмаслик керак.

3. Ташхис мезонлари

Диагноз қўйиш учун МАЖБУРИЙ бўлган шартлар қизил ранг билан белгиланган.

МКБ-10 · F33.0
  • А. Анамнезда камида битта аввалги депрессив эпизод бўлган;

  • Б. Ҳозирги эпизод енгил депрессив эпизод (F32.0) мезонларига жавоб беради — асосий 3 белгидан камида 2 таси + қўшимча белгилар билан жами камида 4 та;

  • В. Анамнезда ҳеч қачон мания/гипомания бўлмаган;

  • Г. Эпизодлар орасида ремиссия (соғлом давр) бўлган.

Муддат: жорий эпизод белгилари камида 2 ҳафта давом этади.

DSM-5 · MDD, Recurrent, Mild — диагноз учун аниқ талаблар

Аввал жорий эпизод тўлиқ депрессив эпизод мезонларига жавоб бериши керак: 2 ҳафта ичида 9 та симптомдан КАМИДА 5 ТАСИ, улардан биттаси (1) ёки (2) бўлиши МАЖБУРИЙ:

  • (1) Кун давомида тушкун кайфият;

  • (2) Барча фаолиятга қизиқиш/завқнинг кескин камайиши (ангедония);

Қолганлари (жами 5 тага етиши керак): иштаҳа/вазн ўзгариши, уйқу бузилиши, психомотор ўзгариш, чарчоқ, бефойдалик/айбдорлик, диққат бузилиши, ўлим ҳақида фикр.

Рекуррент шарти (МАЖБУРИЙ): камида 2 та депрессив эпизод, орасида ≥2 ой соғлом давр; ҳеч қачон мания/гипомания бўлмаган.

«Енгил» (Mild): симптомлар сони минимумга яқин (5 тага яқин), фаолият бузилиши кам.

4. Аниқ клиник кейс

Феруза, 37 ёш, кутубхоначи. Уч йил аввал депрессияни бошидан кечирган.

«Уч йил аввал оғирроқ депрессияга тушгандим, даволандим, тузалдим. Шундан кейин ўзимни яхши ҳис қилиб юрдим. Лекин сўнгги уч ҳафтада яна ўша таниш ҳолат бошланди — кайфиятим тушди, ишга боргим келмайди, лекин барибир бораман.»

«Севимли китобларимни ҳам ўқигим келмаяпти, бироз ёмонроқ ухлаяпман, диққатим жамланмайди. Аммо бу сафар ҳолат олдингидек оғир эмас — ишимни бажаряпман, уйда юмушларни қиляпман, фақат ҳаммаси оғирроқ ва қувончсиз. Ўлим ҳақида ўйламайман.»

Ферузада аввалги депрессив эпизод + ҳозирги янги, лекин енгил эпизод бор, мания ҳеч қачон бўлмаган. Бу — рекуррент депрессив бузилиш, жорий эпизод енгил (F33.0).

👩‍⚕️ Доктор изоҳи

Ферузанинг ҳолатини текширамиз:

  • Рекуррентлик: уч йил аввалги эпизод + ҳозирги эпизод = такрорий депрессия. Орада соғлом давр бўлган.

  • Енгил даража: кайфият пасайиши + ангедония + уйқу/диққат бузилиши, лекин фаолияти сақланган, оғир белгилар йўқ.

  • Мания йўқ: ҳеч қачон «юқори» давр бўлмаган — рекуррент депрессия, биполяр эмас.

Оддий одам учун хабар: депрессия қайтган бўлса, уни эрта босқичда тутиш катта афзаллик — енгил даврда даволаш оғир даражага ўтишини олдини олади. Ферузанинг ўз вақтида эътибор бергани тўғри қарор. Аввалги эпизодни даволаган мутахассисга қайта мурожаат қилиш фойдали.

5. Дифференциал диагностика

6. Нейробиология

7. Даво усуллари

Рекуррент депрессияда жорий эпизодни даволаш билан бирга, қайталанишни олдини олиш (профилактика) ҳам муҳим.

7.1. Психофармакология

Барча дорилар фақат шифокор назоратида.

7.2. Турмуш тарзи ва профилактика

8. Психотерапия услублари

9. Скрининг ва клиник тестлар

9.1. Ўз-ўзини текшириш

Сўнгги икки ҳафтада:

Депрессия қайтган бўлса, эрта мурожаат уни енгил ўтказишга ёрдам беради.

9.2. Клиник психолог қўллайдиган тестлар

Тест номи Нимани ўлчайди Кимга/қандай
Бек депрессия шкаласи (BDI) Жорий эпизод оғирлигини Беморнинг ўзи тўлдиради
Гамильтон шкаласи (HAM-D) Депрессия оғирлигини Мутахассис баҳолайди
PHQ-9 Депрессия скрининги Беморнинг ўзи тўлдиради
MDQ Биполярни истисно қилиш Беморнинг ўзи тўлдиради

Тестлар оғирликни ва биполяр эҳтимолини баҳолашга ёрдам беради. Ташхисни фақат мутахассис қўяди.

10. Прогноз

Мутахассисга мурожаат қилинг

Ушбу маълумот ўз-ўзини текшириш учун. Аниқ ташхис, даво ва профилактика режасини фақат малакали мутахассис белгилайди. Депрессия қайтган бўлса, эрта мурожаат фойдали — биз билан боғланинг.

Доктор Зебинисо — психолог

🌐 Сайт: doktorzebiniso.uz

📞 Телефон: +998 95 166 26 62

📍 Манзиллар: doktorzebiniso.uz/kontakt

YouTube · Instagram · Telegram

Иллюстрация

Сканерланг

Теглар (мавзу): #депрессия #рекуррент_депрессия #енгил_депрессия #F33.0 #қайталанувчи_депрессия #депрессив_эпизод #аффектив_бузилишлар #психотерапия #депрессияни_даволаш

Теглар (тестлар): #Бек_тести #BDI #Гамильтон_шкаласи #HAM_D #PHQ_9 #Монтгомери_Асберг #MADRS #Зунг_шкаласи #MDQ #депрессия_тести

Теглар (қидирув / гео): #психиатр #психолог #psixiatr #psixolog #психиатр_Ташкент #психиатр_в_Ташкенте #психолог_Ташкент #psixiatr_Toshkent #психиатр_керак #психолог_керак #психиатр_Узбекистан #психиатр_Казахстан #психиатр_Таджикистан #психиатр_Кыргызстан #psychiatrist_Tashkent #психолог_онлайн #doctorzebiniso

Манбалар: ВОЗ МКБ-10, Американ Психиатрия Ассоциацияси DSM-5, замонавий клиник қўлланмалар асосида тайёрланган. Ушбу ҳужжат таълимий мақсадда бўлиб, шифокор маслаҳатини алмаштирмайди.

103 — агар ўз жонингизга қасд қилиш фикри ёки яқинга зарар хавфи бўлса, дарҳол шошилинч ёрдамга мурожаат қилинг.
Ушбу ташхис бўйича халқаро скрининг тести

Бепул, рўйхатдан ўтмасдан, 2–4 дақиқа. Натижани қабулга олиб келсангиз, шифокор учун бошланғич маълумот бўлади.

Депрессиядан чиқиш — 13 та бепул видео дарс

Психиатр Зебинисо Аҳмедовадан: сабаблари, белгилари, даволаш ва туғруқдан кейинги депрессия. Рўйхатдан ўтмасдан, тўловсиз.

🎥 Дарсларни кўриш
Ёрдам керакми?
Ассистент билан 15 дақиқалик суҳбат ва онлайн тестлар — бепул.
🩺
Зебинисо Аҳмедова — психиатр, психотерапевт, нарколог, гипнолог. «PSIXOMED24» психотерапевтик амбулатор даволаш клиникаси раҳбари. Beck Institute (КХТ) профессори Аллен Миллернинг шогирди.
Манба: МКБ-10 (ВОЗ, V боб F00–F99), DSM-5 ва «Клиник психофармакология» (З. Аҳмедова, 2026).